متن مصاحبه
خبرنگار:
جناب آقای دکتر ایرانشاهی سلام، لطفاً خودتان را برای خوانندگان این گفتوگو معرفی کنید.
ایرانشاهی:
بسم الله الرحمن الرحیم. با نام و یاد شهدا، امام شهدا و رهبر شهید عظیمالشأن انقلاب اسلامی، محمد ایرانشاهی هستم؛ متولد سال ۱۳۶۶ در شهرستان محلات استان مرکزی. متأهل و دارای دو فرزند.
خبرنگار:
از پدر بزرگوارتان بگویید.
ایرانشاهی:
پدرم از نیروهای سپاه بودند و پیش از آنکه من به دنیا بیایم، در اسفندماه سال ۱۳۶۵ و در عملیات کربلای ۵ به شهادت رسیدند.
خبرنگار:
روحشان شاد و یادشان گرامی باد. تحصیلاتتان در چه حوزهای و تا چه مقطعی است؟
ایرانشاهی:
در بدو ورود به سازمان، اواخر مقطع کارشناسی ارشد حسابداری بودم و در حین کار در سازمان هم در مقطع دکتری، در رشته مهندسی مالی به تحصیلاتم ادامه دادم.
خبرنگار:
چگونه وارد سازمان اقتصادی کوثر شدید و چه مسیری را در این مجموعه و سایر مسئولیتهای مدیریتی طی کردید؟
ایرانشاهی:
ورود من به سازمان اقتصادی کوثر به اواخر سال ۱۳۸۹ و اوایل دوران کاریام برمیگردد. با معرفی یکی از اساتید دانشگاه که از جذب نیروی مالی و حسابداری در مجموعه سازمان مطلع بود، نزد آقای افشاری، مدیرکل وقت مجامع سازمان رفتم. پس از مصاحبه اولیه و تکمیل فرم درخواست کار، بهعنوان کارشناس، مشغول به کار شدم. این در حالی بود که در آن زمان هیچ اطلاعاتی از سازمان کوثر، وابستگی آن و ارتباطش با بنیاد شهید نداشتم.
پس از چند سال فعالیت تخصصی در مجموعه، در سال ۱۳۹۲ بهعنوان مدیرعامل مؤسسه کوثر محاسب منصوب شدم. این انتصاب با تأیید و حمایت جناب آقای افشاری و تأکیدات ویژه جناب آقای مهندس اسکندری نسبت به بکارگیری افراد متخصص و توانمند از میان فرزندان شهدا در پستهای مدیریتی و فراهمکردن زمینه پیشرفت آنان صورت گرفت و در آن مقطع افراد زیادی از میان فرزندان شهدا در پستهای مدیریتی منصوب شدند.
خبرنگار:
درباره مؤسسه کوثر محاسب بگویید و تجربیاتتان در آن مؤسسه بگویید.
ایرانشاهی:
مؤسسه کوثر محاسب به نوعی بازوی اجرایی ادارهکل مجامع سازمان بود؛ در آن مجموعه، امور حسابرسی داخلی، نظارت بر شرکتها، همکاری در تهیه صورتهای مالی و ارائه خدمات تخصصی مالی و حسابرسی انجام میشد و به شرکتهای سازمان که در آن مقطع حدود ۳۵ شرکت بودند در رفع مشکلات مالی و حسابرسی کمک میکرد.
سال ۱۳۹۵ تصمیم گرفته شد فعالیتهای این مؤسسه به بدنه ستادی سازمان منتقل شود. در ادامه، در اداره کل مجامع نیز تلاش کردیم نیروهای جوان و توانمندی را که در کوثر محاسب پرورش یافته بودند، در بدنه سازمان و شرکتها به کار بگیریم تا بهتدریج شاکله کارشناسی مجموعه سازمان تقویت شود. در سال ۱۳۹۷ نیز توفیق پیدا کردم مسئولیت ادارهکل امور مجامع و بودجه سازمان را بر عهده بگیرم.
در تجربه فعالیت در کوثر محاسب و اداره کل مجامع نیز تلاش ما این بود که ساختاری تخصصی، منظم و کارآمد ایجاد کنیم. نیروهای جوان و متعهد را جذب کنیم، آموزش بدهیم و پس از کسب تجربه، زمینه فعالیت آنها را در شرکتها و بدنه سازمان فراهم کنیم. بخش مهمی از نیروهایی که اکنون در حوزههای مالی، حسابداری و امور مرتبط در سازمان فعالیت میکنند، از همان مسیر وارد مجموعه شدند و رشد کردند. این مسیر، حاصل تلاش جمعی و ادامه راه مدیران و بزرگان پیش از ما، از جمله آقایان افشاری، حکاکزاده و دکتر ورزشکار بود. تلاش بنده هم این بود که امانتدار باشم و آن ساختار تخصصی را حفظ و تقویت کنم.
در سالهای فعالیت در این حوزه، برگزاری منظم و بهموقع مجامع شرکتها، تعامل مناسب با مؤسسه حسابرسی مفید راهبر، نظارت مستمر بر شرکتها و برگزاری جلسات پایش، تنظیم بهموقع بودجه شرکتها و پیگیری و رفع بندهای گزارش حسابرس مستقل و تکالیف مجمع شرکتها از اولویتهای ما بود. در سال مالی ۱۳۹۹ نیز توانستیم با هدفگذاری مشخص با برگزاری به موقع مجامع کلیه شرکتهای تابعه و برای اولین بار، گزارش حسابرس مستقل و بازرس قانونی سازمان را در موعد قانونی و در مهلت چهارماهه با اظهارنظر مقبول دریافت کنیم و زودهنگامترین مجمع سازمان نیز در ۱۴۰۰/۰۵/۰۵ برگزار شد و در همان جلسه نیز با تهیه و ارایه گزارش توجیهی به مجمع جهت اصلاح ساختار مالی، اندوخته سرمایهای سازمان به میزان حدود ۲۴ هزار میلیارد ریال افزایش یافت.
خبرنگار:
چه شد که تصمیم به خروج از سازمان گرفتید؟
ایرانشاهی:
اواخر سال ۱۴۰۰، همزمان با تغییرات مدیریتی در سطوح مختلف سازمان، از مدیرعامل تا معاونان و مدیران کل و خروج جناب آقای مهندس اسکندری از سازمان فضایی ایجاد شد که به روحیات ما و فضای تخصصی و کارشناسیای که از ابتدای کار آموخته بودیم، نزدیک نبود و عملاً بعد از چندماه همکاری با تیم جدید، دستیابی به اثربخشی مورد انتظارم در مجموعه با چالشهایی مواجه شد و به همین دلیل، در خردادماه ۱۴۰۱ از سازمان جدا شدم.
با پیشنهاد برادر بزرگوارم جناب آقای دکتر وکیلی که ایشان هم سابقه بیش از یک دهه خدمت در سازمان را داشتند، فرصت خدمت در شرکت گروه سرمایهگذاری سپهر صادرات که از مجموعههای معتبر بورسی وابسته به بانک صادرات است برایم فراهم شد و به آنجا مأمور شدم. بیش از چهار سال در آن شرکت بهعنوان معاون مالی و اداری فعالیت کردم. مأموریت ما سالانه تمدید میشد و آخرین مأموریتم نیز در پایان تیرماه ۱۴۰۵ به پایان رسید.
خبرنگار:
چه شد که دوباره به سازمان اقتصادی کوثر بازگشتید؟
ایرانشاهی:
جناب آقای مهندس اسکندری از پایان مأموریتم در سپهر صادرات مطلع شده بودند و بار دیگر محبت و عنایت ویژهشان به فرزندان شهدا شامل حالم شد؛ لطف کردند و پیشنهاد دادند که به عنوان مدیرعامل شرکت آوا نوین در خدمت سازمان باشم. من هم که احساس میکردم میتوانم در این مقطع گامی هر چند کوچک جهت رشد مجموعه بردارم و ادای دین کنم، فرصت خدمتگزاری دوباره در سازمان اقتصادی کوثر را مغتنم شمردم.
البته در زمان پایان مأموریتم، برنامهای برای بازگشت نداشتم و بیشتر در پی تعیین تکلیف وضعیت اداریام بودم تا بتوانم به مجموعه بانکی دیگری منتقل میشوم. حتی در این زمینه صحبتهایی هم شده بود؛ اما با لطف آقای مهندس اسکندری و پیشنهادی که مطرح کردند، تصمیم گرفتم دوباره به سازمان بازگردم. به نظرم، علاقه قلبی به سازمان و خاطرات و انگیزهای که در حدود دوازده سال نخست دوران کاریام در این مجموعه داشتم، در این تصمیم مبنی بر بازگشت به سازمان کوثر، تأثیر زیادی داشت. حدود چهار سال و دو ماه از سازمان جدا بودم و اکنون با علاقه قلبی و با این نگاه بازگشتهام که تا هر زمان که صلاح باشد و بتوانم برای مجموعه مؤثر باشم، خدمت کنم؛ چه در کوتاهمدت و چه در بلندمدت.
خبرنگار:
چند جا به توجهات آقای مهندس اسکندری به فرزندان شهید گفتید، لطفاً در اینباره بگویید.
ایرانشاهی:
من معتقدم یکی از ویژگیهای مهم آقای مهندس اسکندری، بها دادن به خانواده شهدا و اعتمادی است که به این عزیزان به ویژه فرزندان شهدا دارند. پس از سالها توفیق همکاری مستقیم با ایشان، این موضوع برای من روشن است که این اعتماد و عنایت، ریشه در ارادت و باورهای قلبی ایشان به خانواده شهدا دارد. ایشان به این قشر اعتماد دارند و با نگاه به شایستهگزینی و جانشینپروری، فرصت همهجانبه میدهند و حمایت میکنند و معمولاً هم نتیجه گرفتهاند و در بسیاری از موارد توفیقاتی که در سازمان کسب شد، نتیجه این اعتماد بود.
موضوع دیگر، اعتماد ایشان به جوانان است. در دهه ۱۳۹۰ که در کنار ایشان فعالیت میکردیم، کمتر مدیری را میتوانستم بشناسم که با وجود تجربه و سابقه مدیریتی بالا، حاضر باشد به جوانانی که شاید تنها چهار یا پنج سال سابقه کار داشتند، مسئولیتهای مدیریتی بدهد، پشت تصمیم خود بایستد و از آنان حمایت کند. قطعاً بسیاری از مدیران چنین ریسکی را نمیپذیرند. اما ایشان در آن سالها در این تصمیمات جسورانه عمل میکردند و حاصل آن پرورش بسیاری از مدیرانی است که در حال حاضر در نهادها و شرکهای مختلف کشور سرآمد هستند. اگر منِ ایرانشاهی نیز در سازمان اقتصادی کوثر و بعد در مجموعه بانک صادرات موفقیتی داشتهام، شاید منشأ اصلی آن همین اعتماد آقای مهندس اسکندری بوده است؛ اعتمادی که به ما قوت قلب و انگیزه میداد تا بتوانیم کار کنیم، نتیجه بگیریم و پاسخگو باشیم.
خبرنگار:
ارزیابی شما از مسیر گذشته سازمان اقتصادی کوثر چیست؟
ایرانشاهی:
از اوایل دهه ۱۳۹۰ تا چند سال اخیر، سازمان فراز و نشیبهای مختلفی را تجربه کرده است. طی پانزده، شانزده سال گذشته، نگاه بنیاد شهید و امور ایثارگران به سازمان، متناسب با تغییرات مدیریتی در بنیاد، متفاوت بوده است.
با این حال، باید توجه داشت که سازمان اقتصادی کوثر یک نهاد اقتصادی است و تعدادی شرکت در اختیار دارد که باید مدیریت و بر آنها نظارت شود و درآمدزایی داشته باشد تا بخشی از هزینههای بنیاد شهید از این محل تأمین شود. در مقاطعی که نگاه اقتصادی به مجموعه تقویت شد و انتظارات، بیشتر بر مبنای اصول شرکتداری و عملکرد اقتصادی شکل گرفت، به نظرم عملکرد سازمان هم بهتر شد؛ زمانی که انتظارات منطقیتر و متناسب با ماهیت اقتصادی سازمان تعریف شد، زمینه شکوفایی بیشتر مجموعه نیز فراهم آمد.
جداسازی شرکتها از سازمان اقتصادی کوثر که در سالهایی اتفاق افتاد که من در سازمان حضور نداشتم، از جمله موضوعاتی بود که مطرح شدن مبانی آن در تصمیم من برای خروج از سازمان تأثیر داشت؛ زیرا تصمیماتی بود که امکان تأثیرگذاری بر آنها و تغییر مسیرشان وجود نداشت. این اتفاق، تحولی در سازمان ایجاد کرد و انتظارات از مجموعه را از حوزه اقتصادی به سمت انتظارات خدمترسانی سوق داد. درباره درست یا نادرست بودن این تصمیم نمیتوانم قضاوت قطعی داشته باشم؛ به هر حال، تصمیمی بود که در سطح کلان گرفته شد و حتماً دلایلی داشته است. با این حال، به نظرم این مجموعه اقتصادی، بهویژه از منظر انتظارات بنیاد شهید، باید با نگاه اقتصادیتری اداره شود؛ هرچه نگاه اقتصادی تقویت شود و انتظارات به سمت عملکرد اقتصادی حرکت کند، قاعدتاً میتوان بازدهی بیشتری از این مجموعه گرفت.
خبرنگار:
گفتید همراه با گروهی از سازمان اقتصادی کوثر به گروه سپهر صادرات رفتید، عملکرد این گروه چطور بود؟
ایرانشاهی:
در سپهر صادرات، با توجه به گستردگی فعالیتهای مجموعه و حجم داراییهای آن، انسجام فعالیتها و تشکیل هلدینگ چند رشتهای، ارتقای عملکرد مالی شرکت، رعایت الزامات سازمان بورس، حفظ حقوق سهامداران، ارائه بهموقع صورتهای مالی و برگزاری بهموقع مجامع از اولویتهای اصلی بود. در دوره فعالیت در سپهر صادرات نیز همان رویکردی که در سازمان کوثر داشتیم را دنبال کردیم. به همراه چند نفر از مدیرانی که سابقه فعالیت در سازمان اقتصادی کوثر داشتند که در رأس آنها دکتر جواد وکیلی (معاون اقتصادی اسبق سازمان) بود، در آن مجموعه توانستیم در کنار یکدیگر به بهبود شرایط کمک کنیم؛ به لطف خدا توانستیم عملکرد قابل قبولی داشته باشیم؛ البته این ادعای ما نیست، مدیران بانک صادرات قائل بر این بودند و بیان میداشتند که تیمی که از کوثر آمد، توانست به سپهر کمک کند و شرایط را بهبود دهد. خوشحالیم که توانسیم طی دوره حدوداً چهار ساله با هدایت دکتر وکیلی در آن مجموعه با حفظ اعتبار و خوشنامی کوثر، منشأ اثر باشیم و به قول معروف پرچم بنیاد شهید و کوثر را در سپهر صادرات بالا ببریم.
خبرنگار:
آوا نوین را در چه وضعیتی تحویل گرفتید و چه برنامهای برای آینده این مجموعه دارید؟
ایرانشاهی:
در سالهایی که در سازمان حضور نداشتم، از مجموعه آوا نوین بیاطلاع بودم. ولی بر اساس شواهد در سه، چهار سال قبل، همزمان با تغییرات مدیریتی در سازمان، اتفاقات نهچندان مطلوبی در مجموعه آوا نوین و بهویژه در سبدگردان فراز رخ داده بود. شرکتهای بورسی و نهادهای مالی الزامات مشخصی دارند و اگر این الزامات رعایت نشود، ممکن است مشمول جریمه و تخلف شوند یا تمدید مجوزها و به نوعی فعالیتشان با مشکل مواجه شود. متأسفانه چنین اتفاقاتی در آن دوره رخ داده بود.
اما اخیراً که در آوانوین مستقر شدهام، انصافاً باید بگویم آقای دکتر اسکینی که از دیگر فرزندان شهید هستند و آقای مهندس اسکندری ایشان را منصوب کرده بودند، همراه با تیمی که آورده بوده، مجموعه را تا حد زیادی احیا و به نقطه نسبتاً مناسبی رساندهاند و اقدامات مؤثری انجام دادهاند که لازم میدانم از ایشان تشکر و قدردانی کنم.
آوا نوین در حال حاضر مجموعه تخصصی حوزه سرمایهگذاری و خدمات مالی سازمان اقتصادی کوثر است که میتواند ابزارهای کارآمدی در حوزه سرمایهگذاری و تأمین مالی برای سازمان ایجاد کند. هدف ما این است که بتوانیم بازدهی و سودآوری مناسبی، متناسب با شرایط بازار و در مقایسه با شاخص کل بورس و شرکتهای مشابه، ایجاد کنیم و در حوزه خدمات نیز خدمات خوبی ارائه دهیم. همچنین برنامههایی جهت افزایش داراییهای تحت مدیریت داریم که افزایش سرمایه آوانوین و توسعه فعالیتهای سبدگردان فراز (شرکت تابعه آوانوین) و صندوقهای سرمایهگذاری و سبدهای اختصاصی آن بخشی از این موارد است.
یکی از مزیتهای این مجموعه، صرفهجویی در هزینههاست. بهجای اینکه چند تیم تخصصی جداگانه در حوزه بازار سرمایه و سرمایهگذاری داشته باشیم، میتوانیم یک تیم توانمند و منسجم در مجموعه خودمان تشکیل بدهیم، این کار تقریباً آغاز شده است؛ تیم نسبتاً خوبی مستقر شده، هرچند همچنان به تقویت نیاز دارد.
این ساختار به سازمان کمک میکند در هزینهها صرفهجویی کند و تمام پرتفوی و امور مرتبط با این حوزه را بهصورت قانونی و ضابطهمند مدیریت کند. ما نیز این تعهد را به سازمان میدهیم که متناسب با شرایط بازار و عملکرد شاخص و شرکتهای مشابه، برای مجموعه بازدهی مناسبی ایجاد کنیم. این رویکرد میتواند اعتماد ایجادشده را تقویت کند و زمینه توسعه سریعتر شرکت را فراهم آورد.
از طرف دیگر، درصد قابل توجهی از سهام شرکت در بازار سرمایه در اختیار عموم مردم است و بهصورت سهام شناور معامله میشود؛ بنابراین تعهدات و الزاماتی داریم که باید رعایت شوند و قطعاً حقوق سهامداران حقیقی نیز مورد توجه ویژه ما قرار میگیرد.
نگاه ما این است که فعالیت شرکت را صرفاً به نیازهای مجموعه سازمان محدود نکنیم و در بازار سرمایه نیز حضور مؤثرتری داشته باشیم. همکاران ما در سبدگردان فراز این موضوع را دنبال میکنند تا بتوانیم منابعی از خارج از مجموعه جذب کنیم و آوا نوین و سبدگردان فراز را در بازار سرمایه بهعنوان مجموعههایی سرآمد مطرح کنیم.
خبرنگار:
از اینکه این فرصت را در اختیار ما قرار دادید که با شما گفتوگو داشته باشیم، سپاسگزارم.
ایرانشاهی:
من هم از زحمات شما و همکارانتان تشکر میکنم.